Skip to contentSkip to main navigationSkip to footer

Chropaczów w księdze adresowej 1910/1911: ulice, zawody i nazwiska

Grafika tytułowa artykułu: Chropaczów 1910/1911 — księga adresowa

flaczek.com · Chropaczów / „Schlesiengrube” · księga adresowa 1910/1911

Chropaczów (Schlesiengrube) w księdze adresowej 1910/1911 — ulice, zawody, nazwiska

„Bez RODO” 😉 — bo to świat sprzed ponad 110 lat. Poniżej pokazuję dla dzisiejszych mieszkańców Chropaczowa i Świętochłowic szybki, czytelny wyciąg z Adresbuchu (księgi adresowej) okolic Bytomia z lat 1910/1911.

Źródło: Adressbuch Beuthen O.-S. 1910/1911 Hasło miejscowości: „Schlesiengrube (früher Chropaczow)” Wyciąg: strony 18–19 (wykaz adresowy) + lead miejscowości

Jak czytać księgę

Infografika: jak czytać księgę adresową — ulica, zawód, adres
Jak czytać wpis w księdze: ulica • zawód • adres.

Co to jest „Adressbuch”?

To drukowana księga adresowa: zestawia urzędy, instytucje, a w rozdziałach miejscowości — wybrane osoby z zawodem i adresem. Nie należy jej traktować jak pełnego „spisu ludności”: to raczej fotografia tego, co wydawca uznał za przydatne.

Zapis: zachowujemy brzmienie źródłowe (DE). Fragmenty słabiej czytelne oznaczamy [?]. Skany źródła ↓

Co dokładnie opracowujemy?

Hasło miejscowości „Schlesiengrube” (dawny Chropaczów) oraz wykaz adresowy z dwóch stron (18–19). W tym odczycie zebraliśmy 226 wpisów.

Skany źródła (s. 17–19): zobacz na dole ↓

Chropaczów w liczbach

9573
mieszkańców (wpis w księdze)
328,72 ha
powierzchni (Landgemeinde + Gutsbezirk)
Morgenroth
wpisana stacja kolejowa + przystanek tramwajowy
Portret Chropaczowa/Schlesiengrube 1910/1911 — grafika archiwalna
Schlesiengrube (dawny Chropaczów) — portret miejscowości w pigułce.

Najważniejsze: księga sama mówi, że Schlesiengrube to Landgemeinde i Gutsbezirk, z pocztą, telegrafem, szkołami (m.in. ludową, rękodzielniczą dla chłopców, gospodarstwa domowego i dokształcającą), domem młodzieży, ochronką, biblioteką ludową, OSP, kasą oszczędnościowo-pożyczkową oraz przemysłem górniczo-hutniczym.

Opis miejscowości (DE) + tłumaczenie (PL)

Oryginał (DE) — hasło miejscowości
Schlesiengrube,
früher Chropaczow genannt, ist Landgemeinde und Gutsbezirk im Reg.-Bez. Oppeln.
Kreis, Amts- und Landgericht Beuthen mit 328,72 ha Flächeninhalt und 9573 Einw.
Eisenbahnstation Morgenroth, Straßenbahn-Station, gehört zum Fernsprechnetz Beuthen D.-S.,
hat Post- und Telegraphenamt, Volks-, Knabenhandfertigkeits-, Haushaltungs- und Fortbildungsschulen,
Jünglingsheim, Kleinkinderbewahranstalt und Volksbibliothek, freiw. Feuerwehr,
Spar- und Darlehnverein, Bergwerks- u. Hüttenbetrieb etc.
Tłumaczenie (PL) — wiernie, roboczo
Schlesiengrube, dawniej zwany Chropaczowem, jest gminą wiejską i obszarem dworskim
w rejencji opolskiej. Powiat, urząd i sąd ziemski: Bytom; powierzchnia 328,72 ha i 9573 mieszkańców.
Stacja kolejowa Morgenroth, przystanek tramwajowy; należy do sieci telefonicznej Bytomia (D.-S.);
posiada urząd pocztowy i telegraficzny, szkoły: ludowe, robót ręcznych dla chłopców,
gospodarstwa domowego i dokształcającą, dom młodzieży, ochronkę dla małych dzieci,
bibliotekę ludową, ochotniczą straż pożarną, kasę oszczędnościowo-pożyczkową,
a także górnictwo i hutnictwo itd.

TOP ulice i TOP zawody w naszym odczycie

Ulice (DE) — gdzie jest najwięcej wpisów?

Ulica (DE)Wpisów
102
41
21
20
11
8
6
6
3
3
2
1
1
1

Kliknięcie nazwy ulicy ustawi filtr w tabeli poniżej. Jeśli w Twoim WordPressie skrypty są blokowane, użyj po prostu Ctrl+F / ⌘F w tabeli.

Zawody (DE) — co najczęściej wpisywano?

Zawód (DE)Wpisów
Hausbesitzer41
Lehrer21
Maschinenwärter12
Kaufmann6
Bäckermeister6
Schlosser6
Oberhauer5
Hausbesitzerin5
Schneidermeister5
Fleischermeister5
Barbier4
Musiker4
Briefträger3
Gasthausbes.3
Polizei-Sergeant3
Schichtmeisterassist.3
Steiger3
Chemiker2
Gastwirt2
Rektor2
pozostałe (75 innych zawodów)83

Najwięcej jest kategorii „Hausbesitzer” (właściciel domu) i „Lehrer” (nauczyciel) — a potem cała mozaika zawodów związanych z ruchem zakładów, koleją, urzędem, handlem i usługami.

Wykaz adresowy — wszystkie nazwiska z odczytu (str. 18–19)

Schemat ulic z nazwami Beuthenerstr. i Hüttenstr. — grafika do wykazu adresowego
Ulice w brzmieniu źródłowym (DE) — dekoracyjny plan do wykazu.
—
Nazwisko i imię (jak w księdze)Zawód (DE)Ulica (DE)NrStr.Uwagi
Bernaski PaulLehrerSchmiedestr.3a18
Binag MaxKaufmannBeuthenerstr.3418
Blaszczyk RobertFleischermeisterBeuthenerstr.3318
Blotto MartinSchlafhausverwalterScholstr.1018
Bomba SamuelWagenmstr.Beuthener Ch.1118
Borgz FranzHausbesitzerHüttenstr.1418
Bothmann PaulHäuserverwalterBeuthenerstr.4118
Budnik ArturExpediteurBeuthenerstr.2318
Cassar AlbertBäckermeisterBeuthenerstr.1218
Czech TheofilBüroassistentBeuthenerstr.1518
Czichon JosefSattlermeisterBeuthenerstr.14a18
Derber AnnaHausbesitzerinSchmiedestr.318
Dräse FranzFahrsteigerGrubenstr.218
Drobny FranzFleischermeisterBeuthenerstr.1518
Drobnowolski Bronislaw[?]UhrmacherBeuthenerstr.2218wpis niepewny na skanie ([?])
Dudel JosefKaufmannScholstr.718
Dworakiel JohannHausbesitzerHintergasse218
Dymet MarieHausbesitzerinBeuthenerstr.718
Dziallach AlexHausbesitzerBeuthenerstr.40a18
Fabisch JohannHausbesitzerPoststr.318
Fabisch JosefHausbesitzerHüttenstr.2418
Fritz MarieHaushaltungslehrerinBeuthenerstr.2418
Fischer PaulWerkmeisterGrubenstr.218
Fitzel AndreasHausbesitzerBeuthenerstr.9a18
Fitzel FranzHausbesitzerBeuthenerstr.918
Friebel RudolfFahrmeisterHüttenstr.518
Friedrich EmilieOberlehrerswitweBeuthenerstr.2318
Friedrich RobertSteigerGrubenstr.318
Frzeciot AloisPostverwalterBeuthenerstr.23a18
Cajowski JuliusMaschinenwärterBeuthenerstr.4018
Geeck-ReinholdLehrerSchmiedestr.3a18
Gnielka JohannHausschlächterBeuthenerstr.2718
Golla AloisStraßenaufseherBeuthenerstr.1718
Gorzel ArturBetriebsassistentBeuthenerstr.4518
Goschütz Eman.Gemeindebeamt.Beuthenerstr.318
Greiner Joh.Gemeinde-RendantSchmiedestr.318
Grzeschik MartinSchichtmeisterassist.Hüttenstr.2518
Grzesik RudolfModelltischlerHintergasse218
Grzyb AdamSchneidermeisterVorwerkstr.418
Gyell EmanuelSchlosserBeuthenerstr.2618
Gwozdz AlbertHausbesitzerHintergasse618
Haase-KonradOberbahnassistentSchmiedestr.418
Haenisch KonradMaschinenmeisterGrubenstr.218
Hanfter JosefLehrerSchmiedestr.3a18
Hartel FelixPrivatschreiberColonie Drobrotki418
Hauen August—Beuthenerstr.718brak zawodu w wierszu
Herb ErichPfeffertüchlerBeuthenerstr.3218
Herb OlgaWurstkosthändlerinBeuthenerstr.2118
Herber FranzSchneidermeisterSchmiedestr.518
Heppner FranzMaschinenwärterHüttenstr.1418
Jaron JulieHausbesitzerinBeuthenerstr.3918
Jendrezki TheodorHausbesitzerSchmiedestr.418
Jendrysch ViktorBriefträgerBeuthenerstr.23a18
Jeziorski KatharinaUhrmacherBeuthenerstr.2218
Juraszczyk PeterHausbesitzerScholstr.518
Jüttner EmanuelLehrerScholstr.118
Klaczynski JosefGemeindevorsteherBeuthenerstr.2218wpis niepewny na skanie ([?])
Kalpka EugenBarbierBeuthenerstr.3318
Komalla RobertFleischerBeuthenerstr.2618
Lanic JosefLehrerHintergasse118
Kapp MaxLehrerBeuthenerstr.3418
Kau WilhelmLehrerSchmiedestr.3a18
Kessler RichardHütteninspektorHüttenstr.1218
Kifka PaulMaschinenwärterBeuthenerstr.2618
Klitoski BertaGasthausbesitzerinBeuthenerstr.1118
Klimczyk MichaelHausbesitzerBeuthenerstr.1518
Kluger OttoLehrerBeuthenerstr.2318
Knopp JosefOberhauerSchmiedestr.718
Kolott JosefGlasermeisterBeuthenerstr.1218
Koniecko FranzGastwirtBeuthenerstr.2318wpis niepewny na skanie ([?])
Kopek LudwigViktualienhandlungHüttenstr.1018
Kopietz AugustHändlerBeuthenerstr.2518
Korbella EduardSchichtmeisterassist.Grubenstr.218
Koch ValentinMaschinenwärterHüttenstr.518
Kostur JosefHausbesitzerHüttenstr.1118
Kowoll EduardMusikerBeuthenerstr.2618
Kowollik Albert IHausbesitzerHüttenstr.4a18
Kowollik Albert IIHausbesitzerScholstr.418
Kowollik AntonHausbesitzerScholstr.618
Kowollik NorbertHausbesitzerBeuthenerstr.2618wpis niepewny na skanie ([?])
Kozef JosefElektrikerHüttenstr.2118
Kraska AlfonsGastwirtHubertusstr.118
Kroliban ArthurLehrerBeuthenerstr.2318
Kruse AntonSchneidermeisterHüttenstr.2618
Kubeth EmanuelBäckermeisterScholstr.118
Kulas LudwigSteigerGrubenstr.318
Kurbaschi FranzBäckermeisterHüttenfeld618
Lusch BernhardInvalideHubertusstr.318
Labus AugustMaschinenwärterBeuthenerstr.2918wpis niepewny na skanie ([?])
Langer FranzHausbesitzerPoststr.718
Langisch JuliusMalermeisterBeuthenerstr.1118
Dr. Leibniz JosefChemikerHüttenstr.1218
Leuschner HermannBergverwalterGrubenstr.318
Leutner BartholomäusHausbes.Hintergasse418
Lewan RudolfPolizei-SergeantBeuthenerstr.3918
Libera JohannBäckermeisterBeuthenerstr.3518
Ligus JohannHausbesitzerGrubenstr.118
Lipina KarlTagessteigerBeuthenerstr.218
Lischka JosefLehrerSchmiedestr.418
Loebinger ViktorKaufmannScholstr.118
Loch PhilippBriefträgerHüttenstr.1018
Lowowski GeorgKaufmannBeuthenerstr.2318
März WilhelmKammermeisterHüttenstr.4a18
Michalik Alex.MaschinenwärterBeuthenerstr.2018
Michalik JohannKantinenwirtHüttenstr.1318
Michalik MathiasRestaurateurBeuthener Ch.818
Michalski FranzLehrerSchmiedestr.3a18
Milik PaulLehrerBeuthenerstr.3518
Moeche HeinrichLehrerSchmiedestr.418
Möblinger AlfredChemikerHüttenstr.1218
Morawietz JosefStreckenwärterHüttenstr.8c18
Mroncz KarlPolizei-SergeantScholstr.718
Mropietz MichaelHausbesitzerHüttenstr.2918
Müller PaulPlatzmeister[?]Friedrichstr.218
Murlowski RichardFleischermeisterHubertusstr.218
Neugehauer KarlLehrerSchmiedestr.319
Niedenau FranzLehrerBeuthenerstr.219
Nonnast JuliusGend.-Wachtmstr.Beuthenerstr.2419
Obitz KarlBarbierBeuthenerstr.819
Opaschowski Aug.Vollziehungsbtr.Beuthenerstr.319
Pajont PaulMaschinenwärterHüttenstr.519
Patas JuliusGemeindesekr.Beuthenerstr.2119
Pfeffer FranzPolizei-SergeantHüttenstr.519
Piechulle FranzKartoffelhändlerBeuthenerstr.2319
Pietruschka ValentinHausbesitzerHüttenstr.3019
Pietz JosefHausbesitzerScholstr.1719
Pisturek AlbertAufseherScholstr.1119
Pitas CasimirHausbesitzerSchmiedestr.619
Plesz HansWerkführerGrubenstr.319
Pohl GustavRentierBeuthenerstr.3919
Pohl GustavLehrerBeuthenerstr.3919
Potorny JohannMaschinenwärterBeuthenerstr.4319
Polok JosefBäckermeisterHintergasse119
Poppe JohannesOberhauerBeuthenerstr.1119
Preis ReinholdAufseherBeuthenerstr.1119wpis niepewny na skanie ([?])
Profopp PaulMusikerBeuthenerstr.1219
Pronobis Joh.HausbesitzerBeuthenerstr.1219wpis niepewny na skanie ([?])
Pyttel TheodorMaschinenwärterCol. Drobrotki319
Rabsch AugustBriefträgerBeuthenerstr.23a19wpis niepewny na skanie ([?])
Rach AntonHausbesitzerScholstr.819
Dr. Reicher Georgprakt. ArztBeuthenerstr.2219
Richter GottfriedDrogistBeuthenerstr.119
Rieger PaulRektorBeuthenerstr.119
Rischer Joh.Schlafhausverw.Hüttenstr.8c19
Rosenberg ValentinMalerHüttenstr.219
Roth WaldemarBarbierBeuthenerstr.2419
Rother BenediktLokomotivführerHüttenstr.8c19
Rugarczyf AntonSchmiedBeuthenerstr.23a19
Rugarczyf PaulSchlosserBeuthenerstr.23a19
Ryzdek FranzHausbesitzerHüttenstr.2319
Ryzdek JohannHausbesitzerPoststr.819
Ryzdek PeterHausbesitzerBeuthenerstr.3719
Rzymann AndreasGastwirtstellvertr.Hüttenstr.1819
Rzyttki AugustPostboteScholstr.419
Salwiszek EmilMotorführerBeuthenerstr.1519
Salwiszek JosefRestaurat.Beuthenerstr.1519wpis niepewny na skanie ([?])
Saternus PeterHausbesitzerHüttenstr.1019
Schaffer KarlLehrerSchmiedestr.419
Schefszny EmanuelOberhauerFriedrichstr.219
Schejot VinzentSchneidermeisterBeuthenerstr.3819
Szeliga BarbaraHausbesitzerinHüttenstr.619
Szeliga JohannHausbesitzerHintergasse319
Scheuermann AlfredLehrerBeuthenerstr.23a19
Schibielok PeterMaschinenwärterScholstr.1219
Schitora JosefMusikerBeuthenerstr.819
Schirrbauer FidorGasthausbes.Beuthenerstr.3619
Schlinsog MaxRechnungsassistentFriedrichstr.319
Schliwa VinzentHausbesitzerScholstr.1519
Schliwioß Franz—Poststr.1019zawód nieczytelny w kadrze
Schmidt AugustGasthausbes.Beuthenerstr.2319
Schmidt GeorgObersteigerGrubenstr.219
Schneider KarlLehrerSchmiedestr.3a19
Schudeja FranzMaschinenwärterBeuthenerstr.1019
Schwaynoch GeorgLehrerBeuthenerstr.2319
v. Schweinitzchen GeorgSteigerGrubenstr.219
Szeuszny JohannBäckermeisterBeuthenerstr.2519
Seidel ReinholdBarbierBeuthenerstr.2919
Selzer AlfredSchlosserBeuthenerstr.1219
Selzer BrunoWerkmeisterBeuthenerstr.1519
Semtner FranzRektorBeuthenerstr.3919
Sentfleben Fried.Polizeiwachtmstr.Hintergasse119
Siegmund PaulFahrmeisterScholstr.919
Strzysel PaulSchlosserBeuthenerstr.2119
Stubella AugustMusikerScholstr.11a19
Swandzik DominikHausbesitzerSchmiedestr.719
Spruß AlbertHausbesitzerBahnstr. (Neubau)—19
Spruß BernhardGasthausbesitzerHüttenstr.1819
Spruß JulianneHausbesitzerinScholstr.919
Spruß PeterHausbesitzerBeuthenerstr.3319
Spruß StefanSchlosserBeuthenerstr.22a19
Spyra ConstantinHausbesitzerBeuthenerstr.819
Spyra ErnstVermessungsassistentBeuthenerstr.4519
Socha TheodorFleischermeisterBeuthenerstr.3619
Sollmann PaulRestaurateurBeuthenerstr.1419
Sonka CarlHausbesitzerSchmiedestr.119
Stasch TheofilSchneidermeisterSchmiedestr.419
Stanjek KonradHilfsweichenstellerHüttenstr.8d19
Studzinski JohannHausbesitzerHüttenstr.9a19
Thauner FranzOberlehrerswitweSchmiedestr.3a19
Thiele OttoIngenieurFriedrichstr.319
Thiemann MinnaFleischbeschauerinBeuthenerstr.2619
Titz PaulKorrespondentHüttenstr.519
Titz VictorMaschinentechnikerHüttenstr.519
Titz WaldemarSchichtmeisterassist.Hüttenstr.519
Titz Walt.Schichtmeister-WitweHüttenstr.519
Tonniger AntonHausbesitzerHüttenstr.2519
Tonniger FranzSchlosserScholstr.1219
Wadas PaulPolizeisergeantBeuthenerstr.2719
Wallusch JohannHausbesitzerColonie Drobrotki119
Wawro FranzTischlermeisterBeuthenerstr.2019
Weinert PaulKaufmannBeuthenerstr.2419
Weingarten HeleneLehrerinHüttenstr.2119
Widorn RudolfOberhauerBeuthenerstr.2219
Wienstowicz BerthGasthausbes.Beuthenerstr.1419
Winkler OswaldBetriebsassistentFriedrichstr.319
Wojtala KarlLehrerBeuthenerstr.2319
Wojtek EmilFleischermeisterBeuthenerstr.3219
Wojtynek FranzRestaurat.Hüttenstr.1119
Wolin ReinholdKlempnermstr.Scholstr.119
Wolka JohannKaufmannHüttenstr.219
Wosch LorenzHausbesitzerPoststr.919
Woschnika VinzentHausbesitzerHüttenstr.819
Wrona JohannSchuhmacherBeuthenerstr.23a19
Wrzyscz JosefMaschinenwärterPoststr.419
Zurek SylvesterHausbesitzerBeuthenerstr.519
Zymet AugustOberhauerFriedrichstr.219

Ulice: zapis źródłowy (DE). Identyfikacja ze współczesnymi nazwami wymaga map z epoki. Skany ↓

Mini-słownik i miejsca niepewne

Zawody w księdze adresowej: Hausbesitzer, Lehrer, Steiger, Schlosser — grafika
Najczęstsze zawody w wyciągu z księgi (1910/1911).

Ulice (dosłownie, bez przypisywania współczesnych nazw)

  • Beuthenerstr. — „bytomska” (kierunkowo)
  • Hüttenstr. — „hutnicza”
  • Grubenstr. — „kopalniana”
  • Schmiedestr. — „kowalska”
  • Scholstr. — od „Schule” (szkoła)
  • Poststr. — pocztowa
  • Hintergasse — „tylna uliczka”
  • Beuthener Ch. — skrót od „Beuthener Chaussee” (szosa)
  • Col./Colonie — kolonia (np. Dobrotki)

Najczęstsze zawody (proste objaśnienia)

  • Hausbesitzer(in) — właściciel(ka) domu
  • Lehrer / Lehrerin — nauczyciel / nauczycielka
  • Steiger / Obersteiger — sztygar / starszy sztygar
  • Oberhauer — górnik przodowy (termin „kopalniany”)
  • Maschinenwärter — obsługa/dozór maszyn
  • Lokomotivführer — maszynista
  • Weichensteller — zwrotniczy
  • Briefträger / Postbote — listonosz
Miejsca, które w tym odczycie oznaczyliśmy jako niepewne (warto sprawdzić w PDF/ostrzejszym skanie): Drobnowolski Bronislaw[?], Klaczynski Josef (nr), Koniecko Franz (pisownia), Labus August (nr), Müller Paul (czy „Platzmeister”?), Schliwioß Franz (brak zawodu w kadrze), Rabsch August (pisownia).

Skany źródła (dla wglądu)

Poniżej fragmenty stron księgi adresowej 1910/1911, na których oparto wykaz. To materiał źródłowy — pokazujemy go dla przejrzystości.

Księga adresowa 1910/1911 — Schlesiengrube (Chropaczów), skan strony 1 Skan 1 Księga adresowa 1910/1911 — Schlesiengrube (Chropaczów), skan strony 2 Skan 2 Księga adresowa 1910/1911 — Schlesiengrube (Chropaczów), skan strony 3 Skan 3 Księga adresowa 1910/1911 — Schlesiengrube (Chropaczów), skan strony 4 Skan 4 Księga adresowa 1910/1911 — Schlesiengrube (Chropaczów), skan strony 5 Skan 5

Źródła i uwagi edytorskie

Źródło podstawowe:

  1. Adressbuch für Beuthen O.-S. … 1910/1911 — rozdział: „Schlesiengrube” (s. 17–19). Wpis oparto na odczycie/transkrypcji przygotowanej na podstawie skanów..

Uwagi edytorskie: Zachowano brzmienie oryginału (DE). Odczyty niepewne oznaczono jako [?].

0
0

Podobne wpisy:

There are no comments yet

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *