Skip to contentSkip to main navigationSkip to footer

genealogia & historia

Dla tych, którzy chcą wiedzieć, skąd pochodzą - genealogia i historia (amatorsko).

Genealogia to podróż w przeszłość – śladem ludzi, miejsc i historii, które nas ukształtowały. Strona powstała z pasji do odkrywania rodzinnych korzeni i dokumentowania losów dawnych mieszkańców Górnego Śląska. Szczególne miejsce zajmuje tu parafia rzymskokatolicka Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Bytomiu – jedna z najstarszych w regionie. W jej księgach metrykalnych można odnaleźć cenne informacje o przodkach z Rozbarku, Szombierek, Chropaczowa, Świętochłowic i innych okolicznych miejscowości.

Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa w Szombierkach – historia parafii

Ceglany kościół z wysoką wieżą, grób Karola Goduli i parafialny cmentarz. Opowieść o tym, jak rodziła się szombierska parafia Najświętszego Serca Pana Jezusa.

„Dwudziesty pierwszy roczek”. Przyśpiewka z czasów III Powstania Śląskiego

Górny Śląsk · III Powstanie Śląskie · Pieśń „Dwudziesty pierwszy roczek”. Przyśpiewka z czasów III Powstania Śląskiego W roku 1921 na Górnym Śląsku znów padły strzały. III Powstanie Śląskie było próbą wywalczenia dla Polski tej części regionu, która w plebiscycie …

Ks. Józef Szafranek – śląski proboszcz, którego zapamiętał nawet Bismarck

Ks. Józef Szafranek – śląski proboszcz, którego zapamiętał nawet Bismarck Ks. Józef Szafranek (1807–1874) – syn młynarza z Gościęcina, proboszcz bytomskiej parafii Wniebowzięcia NMP, poseł do sejmu pruskiego i obrońca polskiej mowy na Górnym Śląsku. Kapłan, którego nazwisko po latach …

Piwo: 100 lat prasowych ciekawostek (1858–1962)

🍺 Historia • Statystyki • Śląsk Kto pije najwięcej piwa? 100 lat prasowych ciekawostek (1858–1962) Od bawarskich „beczek piwnych” po bytomskie rekordy. Spacer po starych gazetach, które przez sto lat liczyły, mierzyły i komentowały, ile piwa wypijamy. Jak czytać tę …

Kącik redaktora Powsinogi

Kącik redaktora Powsinogi Kącik redaktora Powsinogi Źródło: Nowiny, 1911, R. 1, nr 16 Publikujemy pełny cytat rubryki z „Nowin” (1911) wraz z naszym tłumaczeniem, krótkim komentarzem i słowniczkiem. Analizujemy każdy fragment osobno. FRAGMENT 1 Cytat Kącik naszego redaktora Powsinogi. Dobry …

„Rzyka” Ojgyna z Pnioków — śląska przestroga nad Brynicą

Tekst gwarowy: Eugeniusz Kosmała (Ojgyn z Pnioków) O czym jest ta „Rzyka”? Nad rzeką Brynicą elegancko ubrany bajtel klęka przy brzegu i pije wodę. Starzik widząc to, próbuje go ostrzec. Mówi raz, drugi, trzeci — po naszemu, po śląsku. A …

Opowieść o Goduli – na motywach Ludwika Łakomego (według godek Wawrzyńca Hajdy)

📌 Spis treści Odc. 1 Odc. 2 Odc. 3 Odc. 4 Źródła Opowieść o Goduli – na motywach Ludwika Łakomego (według godek Wawrzyńca Hajdy) Karol Godula – „król cynku” z Górnego Śląska – to postać, która do dziś budzi emocje. …

Jak mówią na Górnym Szląsku… i jak „powinno się mówić” (Gazeta Górnoszląska, 1877)

📌 Spis treści Wstęp „ja/jo” Słowniczek Szolka kafeju Erdäpfel & kiszka Asza / kludzenie Finał Dlaczego 2025? Źródła Jak mówią na Górnym Szląsku… i jak „powinno się mówić” (Gazeta Górnoszląska, 1877) W 1877 roku Gazeta Górnoszląska wystartowała z mini-kursem polszczyzny …

Najstarsza dzielnica Świętochłowic: dzieje Chropaczowa w pigułce

📌 Spis treści Wstęp XIII–XVIII XIX–XX 1919–1939 1939–1951 Właściciele Mieszkańcy Ciekawostki Źródła Chropaczów – od średniowiecznej wioski do przemysłowego serca Śląska Chropaczów to dziś największa dzielnica Świętochłowic, ale jego historia jest starsza niż samo miasto. Pierwsza pewna wzmianka pochodzi z …

Praktyczne wskazówki dla początkujących badaczy genealogii i historii rodzinnej

Praktyczne wskazówki dla początkujących badaczy genealogii i historii rodzinnej Wprowadzenie Genealogia to fascynująca podróż w przeszłość, która pozwala odkryć korzenie swojej rodziny i lepiej zrozumieć własną tożsamość. Każdy, kto rozpoczyna badania genealogiczne, staje przed pytaniem: jak zacząć? Ten praktyczny przewodnik pomoże …

Tajemnice ksiąg metrykalnych: Odkryj nazwiska mieszkańców Błotnicy (1676–1708)

Dzięki księdze chrztów z parafii mariackiej w Bytomiu możemy dziś spojrzeć na listę ojców dzieci chrzczonych w Błotnicy w końcu XVII wieku. Występują tu głównie nazwiska typowo śląskie, a imiona zostały ustandaryzowane dla czytelności. Lista uporządkowana jest alfabetycznie: 📜 Nazwiska …

Tajemnice ksiąg metrykalnych: Odkryj nazwiska mieszkańców Orzegowa (1676–1708)

W XVII wieku Orzegów był niewielką osadą należącą do parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Bytomiu. Położony między Szombierkami a Chropaczowem, rozwijał się jako wieś chłopsko-rzemieślnicza, w której żyli zarówno zagrodnicy, jak i osoby związane z leśnictwem czy folwarkami. Dzięki …

Tajemnice ksiąg metrykalnych: Odkryj nazwiska mieszkańców Łagiewnik (1676–1708)

W drugiej połowie XVII wieku Łagiewniki były częścią parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Bytomiu. Osada ta – rolnicza, lecz zamożna – była silnie związana z okolicznymi folwarkami oraz nowo kształtującą się klasą właścicieli ziemskich. Dzięki zachowanym księgom metrykalnym możemy …

Tajemnice ksiąg metrykalnych: Odkryj nazwiska mieszkańców Rozbarku (1676–1708)

W drugiej połowie XVII wieku Rozbark był niewielką wsią, która – podobnie jak Szombierki, Chropaczów czy Świętochłowice – należała do rozległej parafii mariackiej w Bytomiu. Dzięki zachowanym księgom chrztów z lat 1676–1708 możemy dziś spojrzeć na nazwiska ojców dzieci chrzczonych …

Tajemnice ksiąg metrykalnych: Odkryj nazwiska mieszkańców Szombierek (1676–1708)

Szombierki, dziś znane jako przemysłowa dzielnica Bytomia, w XVII wieku były niewielką wsią należącą do parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Bytomiu. W latach 1676–1708 miejscowość ta była wymieniana w księdze chrztów prowadzonej przez tę parafię. Poniżej prezentujemy zestawienie nazwisk …